Karin Bergöö Larsson 1859-1928

SŁOWNIK

Twórczyni skandynawskiego stylu wnętrz.

Carl Larsson, Portret Karin na drzwiach do jadalni, Sundborn

Choć zapamiętana głównie jako żona Carla Larssona i wielokrotnie przez niego portretowana, Karin odzyskuje powoli należne jej miejsce w historii sztuki i wzornictwa, a jej prace, również wczesne obrazy wyciągane są z magazynów i umieszczane na ścianach szwedzkich muzeów.

Karin urodziła się w środkowej Szwecji jako najstarsza córka majętnego kupca Adolfa Bergöö. Została wysłana do prywatnej szkoły francuskiej École Française w Sztokholmie, a po odkryciu talentu artystycznego – na naukę do Slöjdskolan (szkoły rzemieślniczej). Studia artystyczne kontynuowała na Królewskiej Akademii Sztuk Pięknych. Po ukończeniu studiów w 1882 roku wyjechała do Francji i dołączyła do podparyskiej kolonii artystycznej w Grez-sur-Loing. Tam tworzyła obrazy typowe dla stylu tej kolonii, lokalne sceny rodzajowe utrzymane w stonowanych kolorach. Na szczególną uwagę zasługują lekkość stylu i autorskie zdobienia ram, które możemy obserwować na podstawie jej wczesnych prac:

Karin Bergöö Larsson, Kwitnące wiśnie, 1884
Karin Bergöö Larsson, Matka Morot, 1889

W Grez Karin poznała Carla Larssona, którego poślubiła w 1883 roku w Sztokholmie. Para wróciła jeszcze do Francji na rok i tam urodziła się ich pierwsza córka, Suzanne. Po roku na stałe wrócili do Sztokholmu, gdzie Carl rozpoczął na dobre karierę malarską, a Karin stopniowo rezygnowała z malowania na rzecz rodziny. Ostatecznie doczekali się ośmiorga dzieci: Suzanne, Ulf, Pontus, Lisbeth, Brita, Mats (zmarł po dwóch miesiącach życia w 1894 roku), Kersti i Esbjörn.

W 1888 roku rodzinna Larssinów przeprowadziła się do rodzinnego miasteczka Karin, Sundborn w Dalarnie. W rozbudowywanym i urządzanym przez kolejne lata domu Carl i Karin Larsson stworzyli modny całą Europę styl projektowania wnętrz, który odpowiadał potrzebom klasy średniej. Karin niemal wyłącznie zajęła się tkaniną artystyczną i projektowaniem makat, obrusów, poduszek, a także ubrań i mebli. W swoich projektach łączyła wzory ludowe z nowoczesnym stylem art nouveau oraz Arts&Crafts. Wiele jej rozwiązań dowodzi niezwykle nowoczesnego sposobu myślenia o połączeniu estetyki z praktyką.

Na akwarelach autorstwa Carla, wydawanych w albumach takich jak Ett hem (1899) czy Larssons (1902) znajdziemy wiele praktycznych rozwiązań i mebli zaprojektowanych przez Karin: pomysłowy kwietnik wykonany z drewnianych dachówek oraz fotel bujany. Larsson wielokrotnie portretował Karin, również przy pracy, a z akwareli i zapisków artysty dowiadujemy się, że w wyszywaniu i innych robótkach ręcznych matce pomagały również ich córki.

W Sundborn Konsthallen Kvarnen w 2022 roku oglądałam wystawę Karin Larsson — Låt handen synas, na której prezentowano oryginalne projekty Karin oraz ich kopie. W wielu jej kompozycjach widać inspirację sztuką ludową, szczególnie sztuką regionu Dalarna, jednak na uwagę zasługują przede wszystkim śmiałe, nowoczesne kompozycje geometryczne lub sięgające secesji wzory floralne i roślinne. Czasem fantazja Karin prowadziła nawet do tkania scen lub fantazyjnych postaci.

Karin Bergöö Larsson, Makata Cztery żywioły, 1903

Carl Larsson-gården, czyli domu Carla i Karin Larssonów, które dzisiaj można zwiedzać jako muzeum, znajdziemy większość oryginalnych projektów artystki. Nie zapominajmy już więcej o jej znakomitym wkładzie w tworzenie nowoczesnego domu Larssonów i stylu skandynawskiego.

Fot: Carl Larsson gården


No responses yet

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *